Жолдағы қауіпсіздік – күнделікті өміріміздің ажырамас бөлігі. Алайда оның маңызын кейде қайғылы жағдай орын алған кезде ғана терең сезінеміз. Шын мәнінде, адам өмірін сақтап қалатын маңызды шешімдер күн сайын, тіпті бірнеше секунд ішінде қабылданады.
Алатау қаласының аумағы арқылы көлік қозғалысы қарқынды А3 автожолы, облыстық маңызы бар транзиттік жолдар мен теміржол желілері өтеді. Бұл – қаланың көлік қатынасы үшін маңызды инфрақұрылым. Сонымен қатар мұндай учаскелер жүргізушілер мен жаяу жүргіншілерден барынша сақтықты талап етеді.
«Өткел алыс», «көпірге дейін баруға уақыт жоқ», «көлік әлі алыста», «жүгіріп өтемін» деген ой бір сәтте қабылдануы мүмкін. Бірақ дәл осы бірнеше секундтық асығыстық кейде орны толмас жағдайға әкеледі.
Жоғары жылдамдықпен келе жатқан көлік бірден тоқтай алмайды. Жүргізуші кедергіні байқағанымен, көлікті тоқтату үшін белгілі бір уақыт пен қашықтық қажет. Ал теміржол көлігіне қатысты қауіп бұдан да жоғары. Пойыздың салмағы мен жылдамдығын ескерсек, оның тежегіш жолы өте ұзақ болады. Сондықтан теміржолды белгіленбеген жерден кесіп өту – өмірге тікелей қауіп төндіретін әрекет.
Әрине, жол қауіпсіздігі тек азаматтардың жауапкершілігімен шектелмейді. Қауіпсіз жаяу жүргіншілер өткелдерін салу, көшелерді жарықтандыру, жол белгілері мен қоршаулар орнату, қозғалысты дұрыс ұйымдастыру – тиісті қызметтердің тұрақты назарында болуы тиіс. Инфрақұрылымды жетілдіру жұмыстары да жалғаса беруі қажет.
Бірақ қанша жағдай жасалғанымен, адамның жеке шешімін ешқандай жол белгісі алмастыра алмайды.
Өмір мен денсаулық ең алдымен адамның өзіне, оның отбасына, балалары мен жақындарына қажет. Сондықтан қауіпсіздік мәселесінде «маған ыңғайлы ма?» дегеннен бұрын «маған қауіпсіз бе?» деген сұрақ тұруы керек.
Бұл тұрғыда ата-аналардың жауапкершілігі де ерекше. Бала жол қозғалысы ережесін тек мектепте немесе түсіндіру жұмыстарында ғана үйренбейді. Ол ең алдымен үлкендердің күнделікті әрекетіне қарайды. Егер ата-ана баласының көзінше жолды белгіленбеген жерден кесіп өтсе, көлік алдынан асығыс жүгірсе немесе теміржол арқылы қысқа жолды таңдаса, бала мұндай әрекетті қалыпты жағдай ретінде қабылдауы мүмкін.
Сондықтан қауіпсіздік мәдениеті отбасыдан басталуы тиіс.
Жолда асықпау – қорқақтық емес. Керісінше, бұл – өз өміріңе және өзгелердің өміріне жауапкершілікпен қараудың белгісі.
Кейде жаяу жүргіншілер өткеліне дейін тағы бірнеше жүз метр жүруге тура келеді. Кейде көлік өтіп кеткенше бірнеше минут күту қажет. Кейде үйге апаратын қысқа жолдан бас тартып, қауіпсіз бағытты таңдаған жөн.
Өйткені бірнеше минутты кейін қайтаруға болады.
Ал адам өмірін қайтару мүмкін емес.
Сондықтан жолға шыққан әрбір азамат бір қарапайым қағиданы есте ұстауы керек: «үлгеріп қаламын» деген тәуекелден гөрі, «аман жетемін» деген шешім әлдеқайда маңызды.
Жол қауіпсіздігі тек заңнан, айыппұлдан немесе жол белгісінен басталмайды. Ол – әр адамның өз өміріне деген жауапкершілігінен басталады.
Салтанат АМИРЕНОВА,
зейнеткер
Алатау қаласы