Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті – Қазақстанның жоғары білім мен ғылым кеңістігіндегі орны айрықша, тарихи тамыры терең, тағылымы мол, мәртебесі биік білім ордасы. Бұл оқу орны – тек маман даярлайтын мекеме ғана емес, елдің интеллектуалдық әлеуетін қалыптастыратын, ұлттық рухты ұлықтайтын, жас ұрпақты отансүйгіштікке, жауапкершілікке және биік мұраттарға тәрбиелейтін қара шаңырақ. ҚазҰУ-дың саналы ғұмыры тұтас бір дәуірдің шежіресімен сабақтасып жатыр десек, артық айтқандық емес. Өйткені университеттің қалыптасу және даму тарихы – ел тарихымен, ұлт тағдырымен, тәуелсіз Қазақстанның өркендеу жолымен біте қайнасқан тағдырлы тарих.
1934 жылы іргесі қаланған әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті қазақ қоғамының рухани және зияткерлік дамуына өлшеусіз үлес қосып келе жатқан іргелі оқу орны ретінде танылды. Университет құрылған күннен бастап ұлттық кадрларды даярлаудың, отандық ғылымды дамытудың, мәдени және қоғамдық ой-санаға серпін берудің басты орталықтарының біріне айналды. Ол – қазақ елінің жоғары білім беру жүйесінің қалыптасуында шешуші рөл атқарған, ұлттық интеллигенцияның бірнеше буынын тәрбиелеп шығарған қасиетті білім ордасы.
ҚазҰУ-дың басты құндылығы – оның адам капиталын дамытуға бағытталған терең миссиясында. Университет қабырғасында білім алып жатқан әрбір студент тек таңдаған мамандығы бойынша кәсіби білім игеріп қана қоймай, ел тағдырына бейжай қарамайтын, ұлттық мүддені жоғары қоятын, заман талабына сай ойлай алатын тұлға болып қалыптасады. Бүгінгі күні қоғамға тек білікті маман ғана емес, азаматтық ұстанымы берік, рухани дүниесі бай, интеллектуалдық деңгейі жоғары жас буын қажет. Осы тұрғыдан алғанда, ҚазҰУ – болашаққа бағдарланған, ел ертеңін ойлайтын тұлғаларды тәрбиелеудің үздік үлгісін көрсетіп отырған оқу орны.
Университеттің білім беру үдерісі терең академиялық дәстүр мен заманауи талаптардың үйлесіміне негізделген. Мұнда білім алушылардың теориялық дайындығымен қатар, олардың тәжірибелік машығына, сыни ойлау қабілетіне, шығармашылық бастамасына және зерттеушілік мәдениетіне ерекше назар аударылады. ҚазҰУ-да қалыптасқан академиялық орта – студенттің жан-жақты дамуына мүмкіндік беретін, оны үлкен өмірге байыппен дайындайтын тағылымды кеңістік. Бұл ортада жас буын білімге ғана емес, ізденіске, жаңашылдыққа, өзін-өзі жетілдіруге ұмтылады.
ҚазҰУ-дың халықаралық беделі де жыл сайын артып келеді. Университет көптеген шетелдік жоғары оқу орындарымен және ғылыми орталықтармен тығыз ынтымақтастық орнатқан. Халықаралық академиялық ұтқырлық бағдарламалары, бірлескен зерттеу жобалары, тағылымдамалар мен қос дипломды білім беру бағдарламалары студенттер мен жас ғалымдарға кең мүмкіндік ашуда. Бұл өз кезегінде университеттің әлемдік білім беру кеңістігіндегі орнын нығайтып, оның халықаралық деңгейдегі бәсекеге қабілеттілігін арттырады. Әлемдік үрдістермен үндесе дамып келе жатқан ҚазҰУ ұлттық болмыс пен жаһандық талаптарды ұштастыра білген заманауи университет моделін қалыптастырып отыр.
Бүгінгі цифрландыру дәуірінде ҚазҰУ білім беру мен ғылыми қызметті жаңа деңгейге көтеруге ұмтылып келеді. Университетте инновациялық технологиялар, заманауи зертханалар, цифрлық платформалар, интерактивті оқыту әдістері кеңінен енгізілуде. Бұл – білім сапасын арттыруға, ғылыми зерттеулердің тиімділігін күшейтуге және студенттердің жаңа заман талаптарына бейімделуіне зор ықпал ететін маңызды қадамдар. Сонымен қатар университеттің инфрақұрылымы, кампустық мәдениеті, кітапханалық қоры, әлеуметтік қолдау жүйесі де студенттердің жан-жақты дамуына бағытталған.
ҚазҰУ-дың ерекше бір қыры – оның ұлттық сана мен мемлекетшілдік рухты қалыптастырудағы тарихи қызметі. Университет әр кезеңде елдің тағдырына алаңдайтын, халыққа қызмет етуді басты парыз санайтын саналы азаматтарды тәрбиелеп шығарды. Бұл оқу орнының қабырғасынан түлеп ұшқан талай буын өкілдері елдік мүдде жолында аянбай еңбек етіп, Қазақстанның өркендеуіне өзіндік үлес қосты. Сондықтан ҚазҰУ – жай ғана білім ордасы емес, ел болашағын айқындайтын тағдырлы мекеме, ұлттық идеяны ұлықтайтын рухани орталық.
Қара шаңырақ ұғымы қазақ дүниетанымында ерекше мәнге ие. Ол – сабақтастықтың, тұтастықтың, береке мен бірліктің белгісі. Осы ұғымды ҚазҰУ атымен сабақтастырудың терең негізі бар. Өйткені бұл университет – сан мыңдаған жастың арманын қанаттандырған, елдің ең таңдаулы ұл-қыздарын тәрбиелеген, талай тағдырға бағыт берген үлкен мектеп. Мұнда кешегі буынның өнегесі бүгінгі ұрпаққа жалғасып, бүгінгі буынның жетістігі ертеңгі күннің сеніміне айналуда. Бұл – қара шаңыраққа тән өміршең қасиет.
Қорыта айтқанда, әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті – ел болашағын тәрбиелейтін қара шаңырақ, ұлттық білім мен ғылымның тірегі, руханият пен парасаттың мекені. Оның тарихы – ұлт тарихымен үндес, ал миссиясы – тәуелсіз Қазақстанның жарқын келешегіне қызмет ету. ҚазҰУ-да қалыптасқан білім мен тәрбие мектебі болашақ ұрпақтың сапалы қалыптасуына, мемлекетіміздің баянды дамуына және ұлттық құндылықтардың нығаюына қызмет ете береді. Сондықтан ҚазҰУ-дың қоғамдағы орны әрдайым биік, мәртебесі әрдайым асқақ болып қала бермек.
С.М.Жапаков
Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ
кеден, қаржы және
экологиялық құқық кафедрасының
аға оқытушысы
Қ.Бахманова
Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ, кеден, қаржы және экологиялық құқық
кафедрасының аға оқытушысы