Бруцеллез – адам мен жануарларда кездесетін инфекциялық ауру. Бұл ауру негізінен малдардан жұғады және оларды тексеру мен емдеуді уақытында жүргізбеген жағдайда ауыл шаруашылығына айтарлықтай зиян келтіруі мүмкін. Әсіресе қой, ешкі, ірі қара және шошқаларда жиі кездеседі. Ауруды адамға тасымалдайтын инфекция қоздырғышы – Brucella бактериялары.
Бруцеллездің негізгі таралу жолы – жануарлардан адамға тікелей немесе жанама жолмен жұғуы. Бактериялар жануарлардың сүті, еті, терісі, сондай-ақ қанымен және жыныстық жолмен бөлінетін сұйықтықтар арқылы тарайды. Әсіресе, ауыл шаруашылығында жұмыс істейтін адамдар, мал ұстайтын шаруалар мен ет өңдеушілер инфекцияны жұқтыруы мүмкін.
Жануарларда аурудың белгілері әртүрлі болады. Көбінесе төлдеу қабілетінің төмендеуі, малдардың жүдеуіне және жалпы әлсіздікке алып келеді. Бұдан бөлек, бруцеллез жұққан малдарда дене қызуының көтерілуі, артрит және ішек аурулары да жиі кездеседі.
Адамдардағы бруцеллез белгілері тұмау тәрізді басталады. Қызба, тершеңдік, әлсіздік, бас ауруы және бұлшық еттерінің ауырсынуы байқалады. Бұл инфекция созылмалы түрге өтіп, түрлі асқынуларға әкелуі мүмкін. Сүйектер мен буындардың қабынуы, бауыр мен көкбауырдың ұлғаюы жүйке жүйесін зақымдайды.
Бруцеллезге қарсы күресте алдын алу шараларының маңызы зор. Жануарларды тексеру, вакцинациялау және санитарлық-гигиеналық талаптарды сақтау – негізгі профилактикалық шаралар болып саналады. Сонымен қатар мал шаруашылығы өнімдерін тұтынғанда олардың толық термиялық өңдеуден өткеніне көз жеткізу қажет.
Ауыл шаруашылығында малдарды бақылап, оларды жүйелі түрде тексеріп, қажетті ем-домдарды уақытында көрсету бруцеллездің таралуын айтарлықтай азайтуға көмектеседі.
Гүлсім ТОҒЫСБАЙ,
Қонаев қаласының ветеринариялық бөлім дәрігері
