Адам денсаулығын тек медициналық статистика көрсеткіштерімен өлшеу мүмкін емес. Ауруханаға келген әр адамның артында өзіндік тағдыр, ауру, алаңдаушылық, шешім қабылдау қажеттілігі, ұзақ емделу немесе оңалу кезеңі тұр. Ал сапалы медициналық көмектің артында нақты адамдар – дәрігерлер, мейіргерлер, бөлімше меңгерушілері, фармацевтикалық мамандар және медициналық мекеменің күнделікті жұмысын қамтамасыз ететін тұтас ұжым бар.
Қонаев қаласының тұрғындары осындай кәсіби ұжымға және аурухана директоры Ракишева Айман Галимжанқызына шынайы алғысын білдіреді. Пациенттер оның қызметінде тек басқарушылық қабілетті ғана емес, ең алдымен мамандарды басты мақсат – медициналық көмекті уақытылы, кәсіби және адамға жанашырлықпен көрсету міндеті төңірегіне біріктіре білу қасиетін ерекше атап өтеді.
Медициналық мекемені басқару – аса жауапты міндет. Заманауи аурухана әртүрлі бағыттағы мамандар бір мезгілде еңбек ететін күрделі жүйе. Мұнда іс-әрекеттің үйлесімділігі, әр қызметкердің жауапкершілігі, міндеттерді сауатты бөлу және бөлімшелер арасындағы тұрақты өзара байланыс аса маңызды.
Денсаулық сақтау саласындағы басшы тек ұйымдастырушылық мәселелерге ғана жауап бермейді. Ұжым жұмысының қаншалықты дұрыс жолға қойылғанына пациенттің медициналық көмек алу барысы – алғашқы жүгінуден бастап диагностикаға, емделуге, бақылауға және оңалуға дейінгі кезеңдер – тікелей байланысты.
Қонаев тұрғындары Айман Галимжанқызының әртүрлі бағыттағы мамандардан кәсіби әрі біртұтас команда қалыптастыра алғанын ризашылықпен атап өтуде.
Науқастар реанимация, хирургия, травматология, урология бөлімшелерінің қызметкерлерін, эндокринологиялық қызмет мамандарын, директордың орынбасарларын, провизорды және мейіргерлерді ерекше атап өтуде.
Бір қарағанда, бұл — бір-бірінен бөлек бағыттар. Алайда дәл осы өзара ықпалдастық медициналық мекемеге біртұтас ағза сияқты жұмыс істеуге мүмкіндік береді.
Медицинада сабақтастық пен командалық тәсілдің маңызы ерекше. Науқастың жағдайы бірнеше маманның қатысуын талап етуі мүмкін. Сондықтан ақпарат бөлімшелер арасында уақытылы берілуі, тағайындаулар жүйелі орындалуы, ал шешімдер пациенттің жалпы жағдайын ескере отырып қабылдануы қажет.
Сондықтан басшының мамандар бір-біріне сенім артып, ортақ жауапкершілікті сезінетін жұмыс ортасын қалыптастыра білуі медициналық көмектің сапасына тікелей әсер етеді.
Қонаев тұрғындарының Айман Галимжанқызына білдіріп отырған алғысының мәні де осында — көрегендігі, кәсібилікке деген талабы және медицинаға жай ғана мамандық емес, адам алдындағы жауапты міндет ретінде қарайтын мамандарды бір ұжымға біріктіре білуі үшін.
Алайда кез келген денсаулық сақтау жүйесі түптеп келгенде көмекке жүгінген нақты адамның жағдайы арқылы бағаланады.
Пациент үшін аурухананың жалпы жұмысы қаншалықты жақсы ұйымдастырылғаны ғана маңызды емес. Ол өз денсаулығының жағдайы туралы түсінікті ақпарат алғысы келеді, уақытылы кеңеске, қажетті тексеруге және емге қол жеткізуді қалайды. Ал созылмалы ауру кезінде маманның тұрақты бақылауында болу аса маңызды.
Бұл, әсіресе, қант диабетімен өмір сүретін адамдар үшін өзекті.
Қант диабеті – қандағы глюкоза деңгейінің реттелуінің бұзылуымен байланысты созылмалы ауру. Оны емдеу тек дәрі қабылдаумен немесе дәрігерге бір рет қаралумен шектелмейді.
Қант диабеті бар адам өз денсаулығын үнемі бақылауы, дәрігер тағайындаған емді сақтауы, дұрыс тамақтану мен дене белсенділігі жөніндегі ұсыныстарды орындауы, медициналық тексерулерден жүйелі түрде өтуі және асқынулардың алдын алуы қажет.
Қандағы глюкоза деңгейінің ұзақ уақыт бойы жоғары болуы қан тамырлары мен жүйке жүйесіне кері әсер етіп, жүрек-қан тамырлары, бүйрек, көз және басқа да асқынулардың қаупін арттыруы мүмкін.
Сондықтан қазіргі эндокринологияда емдеу тек қандағы глюкоза деңгейін төмендетумен шектелмейді. Сонымен қатар қауіп факторларын кешенді бақылауға және асқынулардың алдын алуға ерекше мән беріледі.
Қант диабеті бар балалар мен жасөспірімдерге айрықша назар қажет. Мұндай жағдайда медициналық көмек ата-аналардың белсенді қатысуынсыз мүмкін емес. Отбасы дәрігердің ұсынымдарын түсініп қана қоймай, баланың денсаулығын тұрақты бақылау мүмкіндігіне де ие болуы керек.
Осы ретте қажетті дәрі-дәрмектердің, глюкометрлердің және шығын материалдарының қолжетімді болуы аса маңызды.
Қонаев тұрғындары аурухананың эндокринологиялық қызметіне қант диабетімен өмір сүретін адамдарға көрсетіп отырған назар-ықыласы үшін ерекше алғыстарын білдіреді.
Созылмалы ауру кезінде жүйелілік аса маңызды. Дәрігердің кеңесі — медициналық көмектің бір ғана бөлігі. Одан кейінгі бақылау, емді түзету, көрсеткіштерді қадағалау және өзін-өзі бақылауға қажетті құралдардың қолжетімді болуы да маңызды.
Диабетпен ауыратын баланы тәрбиелеп отырған отбасы үшін бұл мәселенің маңызы тіпті жоғары. Қандағы глюкоза деңгейін жүйелі түрде өлшеу және маманның ұсынымдарын уақытылы орындау ауруды бақылауда ұстауға және көрсеткіштердің күрт өзгеруіне байланысты қауіптерді азайтуға мүмкіндік береді.
Пациенттер аурухананың провизорына да ерекше алғыстарын білдіреді. Оның еңбегі науқастарға әрдайым көзге көріне бермегенімен, медициналық процестің маңызды бөлігі болып табылады. Дәрі-дәрмектермен уақытылы қамтамасыз ету және қажетті шығын материалдарының болуы мамандардың тағайындаған емін толық орындауға тікелей мүмкіндік береді.
Осылайша эндокринологиялық қызметтің жұмысы тек дәрігерлердің кеңесімен шектелмейді. Бұл — медициналық ұсынымдар, дәрі-дәрмекпен қамтамасыз ету және өзін-өзі бақылау мүмкіндігі өзара сабақтасатын тұтас жүйе.
Қонаев тұрғындары дәрігер-эндокринолог Райымбек Жандос Тохтарұлына да ерекше алғыстарын білдіруде.
Науқастар оны нағыз кәсіби маман деп бағалап, оның медициналық біліктілігімен қатар адамға деген ізгі қарым-қатынасын да ерекше атап өтеді.
Дәрігер мамандығы кәсіби білімді үнемі жетілдіруді талап етеді. Қазіргі медицина үздіксіз дамып келеді: диагностиканың жаңа мүмкіндіктері пайда болып, емдеу тәсілдері жетілдірілуде, клиникалық ұсынымдар жаңаруда.
Алайда білімнің өзі нақты адаммен жұмыс істей білудің орнын баса алмайды.
Әр пациенттің жасы, анамнезі, қосымша аурулары, жеке ерекшеліктері мен өмір салты әртүрлі. Сондықтан дәрігер адамның жағдайын кешенді бағалап, емдеудің басым бағыттарын анықтап, пациентке әрі қарайғы ем тактикасын түсіндіре білуі және қажет болған жағдайда басқа мамандармен бірлесіп жұмыс істеуі тиіс.
Пациенттер дәл осындай кәсіби әрі мұқият көзқарасты ерекше бағалайды.
«Біздің осындай дәрігеріміз барына өте қуаныштымыз», – дейді қала тұрғындары.
«Әр пациенттің артында тұтас ұжым тұр», – дейді Айман Галимжанқызы.
Шын мәнінде, медициналық көмектің нәтижесі бір ғана маманның еңбегіне байланысты емес.
Дәрігер клиникалық шешім қабылдайды. Мейіргер тағайындаулардың орындалуын және науқасқа тікелей күтім көрсетуді қамтамасыз етеді. Провизор дәрі-дәрмекпен қамтамасыз етудің маңызды бөлігіне жауап береді. Әртүрлі бөлімдердің мамандары пациенттің жағдайы олардың кәсіби құзыретіне байланысты болған кезде емдеу процесіне қосылады. Ал басшылық бүкіл жүйенің ұйымдастырылуын қамтамасыз етеді.
Бұл – ортақ кәсіби жауапкершілікпен біріктірілген көптеген мамандардың өзара іс-қимылының нәтижесі.
Қонаев тұрғындары бүгін дәл осындай команданың еңбегіне алғыс білдіреді.
Медициналық мекеме үшін пациенттердің алғысы – тек жоғары баға ғана емес. Бұл — кәсіби деңгейдегі жұмысты әрі қарай жалғастыруға деген жауапкершілік.
Технологиялар жетілдіріледі, диагностика мен емдеу әдістері өзгереді, медициналық ғылым дамиды. Алайда өзгермейтін бір нәрсе бар – кез келген медициналық технологияның артында адам тұрады. Оған көмек қажет. Оған жағдайын түсіндіру қажет. Оны тыңдай білу қажет.Сондықтан сапалы медицина кәсібиліктен басталғанымен, онымен шектелмейді. Оның құрамында жауапкершілік, командалық жұмыс, қажетті медициналық көмектің қолжетімділігі және пациентке деген құрмет бар.
Қонаев тұрғындары Айман Галимжанқызына, Жандос Тохтарұлына және аурухананың бүкіл ұжымына дәл осы кәсіби білім мен адамға деген жанашырлықтың үйлесімі үшін алғыс білдіреді.
Ал «Біздің осындай дәрігерлеріміз барына өте қуаныштымыз» деген сөздер медицина қызметкерлерінің еңбегіне берілген ең шынайы баға болса керек.
Өйткені пациенттің сеніміне формалды түрде ие болу мүмкін емес. Сенім – еңбегімен, кәсібилігімен және адамға деген шынайы қарым-қатынаспен ғана қалыптасады.
Айна МҰҚАНОВА
Қонаев қаласы